Verslag CmK-bijeenkomst ‘Hallo toekomst’

14 november 2023

Op 14 november 2023 bespraken we samen de toekomst van cultuureducatie. De CmK-bijeenkomst Hallo toekomst vond plaats in het inspirerende Naturalis Biodiversity Center in Leiden.

Aukje Bolle directeur-bestuurder Kunstgebouw

Laten we de samenwerking opzoeken. En er voor zorgen dat we gestaag de noeste arbeid blijven doen.

CMK-deelnemers in Naturalis
Rad van Verwondering

Workshops

Werken in een leerecosysteem

Van Naturalis, BplusC en Cultuureducatiegroep

Met een draai aan het Rad van Verwondering werden diverse onderwerpen aangekaart: uitdagingen, samenwerking. Één woord was genoeg om een waardevol gesprek tussen de deelnemers in gang te zetten.

Het leerecosysteem van Verwonder om de hoek werd door de trainers toegelicht. Zo is de cultuurcoach in het leerecosysteem de verbinder en wegwijzer. En werkt het systeem vraaggericht. Er wordt geluisterd naar de doelgroep. Daarnaast heeft Verwonder om de hoek de praktische tool RUBRIC die cultuuraanbieders richtlijnen geeft voor de activiteiten en scholen kan helpen bij het formuleren van de vraag.

Rad van Verwondering
De Inclusiefabriek

Trainers: Sakina Saouti en Halima el Hajoui-Özen

Sakina zorgde voor een korte kennismaking met de Code Diversiteit & Inclusie. Ze noemde het stappenplan en doorliep met de deelnemers de 4 P’s. De code is een instrument van zelfregulering. Zorg ervoor dat het een integraal onderdeel is van de organisatie.

Halima van De Inclusiefabriek nam het stokje over: “Er is geen eindstation. De wereld verandert en als organisatie dien je je daartoe te verhouden. Hoe maken we verbinding met mensen buiten onze bubbel?” Halima: “Actief, probeer daar te zijn waar de doelgroep is en ga het ongemak aan!”

Tips van jullie

Boeken
  • De acht bergen – Paolo Cognetti
  • Het Achterhuis – Anne Frank
  • De Alchemist – Paulo Coelho
  • The Closed Circle – Jonathan Coe
  • The Color Purple – Alice Walker
  • Deesje – Joke van Leeuwen
  • Gezel in marmer – Anjet Daanje
  • Grand-Hotel Europa – Ilja Leonard Pfeiffer
  • Het hooge nest – Roxane van Iperen
  • If Mayors ruled the world – Benjamin R. Barber
  • De Japanse minnaar – Isabel Allende
  • Een klein leven – Hanya Yanagihara
  • Een kleine geschiedenis van de mens door dierenogen – Joukje Akveld en Djenné Filla
  • Kruistocht in spijkerbroek – Thea Beckman
  • Meester van de zwarte molen – Otfried Preussler
  • Methode: veranderen – Édouard Louis
  • Misschien moet je iets lager mikken – Milio van de Kamp
  • Het Museum van de Stilte – Orhan Pamuk
  • Nachttrein naar Lissabon – Pascal Mercier
  • Novellen voor een jaar – Luigi Pirandello
  • Omringd door idioten – Thomas Erikson
  • Revolutionairy Road – Richard Yates
  • De schaduw van de wind – Carlos Ruiz Zafon
  • Sonny Boy – Annejet van der Zijl
  • De tolk van Java – Alfred Birney
  • De verborgen impact – Babette Porcelijn
  • The Women’s Room – Marilyn French
  • Het woud der verwachting – Hella Haasse
Films
  • Amélie
  • Angels in America (serie)
  • Australia
  • Avatar
  • Barbie
  • Borgen (serie)
  • Dancer in the dark
  • Gräns
  • La Haine
  • Intouchables
  • De kleine zeemeermin
  • The Matrix
  • Moonage daydream
  • Schindler’s List
  • Titanic
Voorstellingen en theatergezelschappen
  • Aida
  • Als het anders loopt door Het Houten Huis
  • Conny Jansen Danst
  • Controle van Het collectief 155 (eenvijfvijf)
  • De Grote 5 door Meneer Monster
  • How did I die door Davy Pieters
  • Jakie door NDT 1
  • Joy Enjoy Joy door Ann van den Broek
  • Een klein leven door ITA
  • Puz/zle door Sidi Larbi Cherkaoui / Eastman
  • Revolutionairy Road door Theater Rotterdam / Erik Whien
  • Romeo en Julia door het Nationale Ballet
  • SIX van Lucy Moss en Toby Marlow
  • The Story of Travis door Theater Rotterdam / Well Made Productions
  • Le Vide door Fragan Gehlker / Alaxis Auffray
  • Vis à Vis

Panelgesprek Cultuureducatie 2030

Hoe ziet cultuureducatie er het volgende decennium eigenlijk uit? Wat is onze rol daarin? Wat staat ons nog te wachten? En hoe bereiden we ons hierop voor? Aan de hand van een aantal vragen gingen we met experts uit het veld – vanuit verschillende invalshoeken – in gesprek.

Panelleden:

  • Leontine Vreeke | Statenlid Provincie Zuid-Holland
  • Lucien Kembel | directeur-bestuurder LKCA
  • Liyah Park | spreker Diversiteit & Inclusie / Kandidaat-kamerlid BIJ1
  • Jelle Ris | docent, leraar basisonderwijs, onderwijskundige en autonoom kunstenaar

Per vraag lichten we de belangrijkste conclusies uit:

Wat leren kinderen en jongeren in 2030 binnen het onderwijs op gebied van cultuur en wie bepaalt dit? En wat vraagt dat van de uitvoerders?
  • Cultuureducatie is nu nog te vaak met de ‘one-size-fits-all’-gedachte ontwikkeld – het slaat nóg beter aan met voldoende representatie vanuit onze samenleving. Nu wordt het veelal smalle aanbod nog vaak bepaald door een paar beslissingmakers.
  • Laten we kinderen en jongeren centraler stellen en betrekken bij de ontwikkeling van cultuuraanbod. Wat is hun behoefte, welke leerdoelen koppelen we eraan en welk inclusief en representatief cultuuraanbod past daar het beste bij?
  • Onderwijs is de basis van cultuuroverdracht – moet het dan geen grotere rol krijgen? Naast of zelfs geïntegreerd in de conventionele vakken als taal, rekenen, spelling, et cetera?
  • Kinderen die ‘high brow’ kunst en cultuur consumeren komen vaker uit gezinnen met hogere sociaal-economische status (SES). Maar dat geldt niet voor alle kinderen. En daar ligt de toegevoegde waarde van goede cultuureducatie: het opent de blik van elk kind – ongeacht hun SES – waarbij ze hun eigen creativiteit ontdekken.
Wie zijn er in 2023 betrokken bij cultuuronderwijs, in welke rol en hoe kunnen we deze rollen de komende jaren versterken?
  • CmK is de gedroomde accelerator voor het openen van deuren voor mensen met andere blikken en ideeën. Want cultuur is geen concurrentie: juist de diversiteit maakt het rijk.
  • Laten we leerkrachten in opleiding voortdurend op hun verbeeldingskracht aanspreken zodat zij gewend raken met eigen verbeeldingskracht. En zo spreken zij op hun beurt ook weer hun toekomstige leerlingen hierop aan.
  • De pabo mag serieuzer geladen worden, want nu is het nog vaak: “Ik wil iets met kinderen doen.” Het onderwijs is veel groter en urgenter dan dat. Leraren en docenten hebben een verantwoordelijke taak in de opvoeding en ook in de overdracht van cultuur.
Wat hoop je dat is blijven hangen na dit panelgesprek?

De panelleden gaven het publiek tips om samen nog betere cultuureducatie te realiseren. Een greep:

  • Laten we elkaar meenemen, samen deuren openen en openstaan voor nieuwe ideeën.
  • Hoe komen we op de plekken komen waar cultuur ís? Misschien moeten we samen op ontdekkingsreis gaan naar die plekken.
  • Laten we het kind en de jongere centraal zetten bij de ontwikkeling van cultuureducatie.
  • Wees snel met luisteren, maar traag met spreken. Laten we eerst goed naar elkaar luisteren, ook naar alle kinderen en elkaar bevragen, voordat we spreken en beslissen – in dit geval over wat over wat cultuureducatie moet zijn.

Op naar CMK4!

CmK4 komt eraan!

Inmiddels heeft Fonds voor Cultuurparticipatie de nieuwe CmK-regeling officieel gepubliceerd. Op basis hiervan publiceert Kunstgebouw binnenkort een op maat gemaakte aanvraagprocedure voor deelnemende gemeenten die onder ons penvoerderschap willen meedoen. Houd hiervoor onze socials en website in de gaten! Gemeenten die eerder via ons deelnamen ontvangen hierover een persoonlijke e-mail.

Workshop Aanvraag schrijven CmK4
Datum:
donderdag 1 februari 2024
Kosten:
geen
Vraagt jouw gemeente CMK4-subsidie aan onder penvoerderschap van Kunstgebouw? Neem dan deel aan de gratis workshop Aanvraag schrijven CmK4. Onbegrensde Zaken, een bureau voor fondsenwerving, geeft een kort college met tips voor het schrijven van een goede aanvraag. Ook leggen we uit wat de nieuwe regeling precies inhoudt. Ben je deelnemer en wil je hier bij zijn?

Meld je aan!